API CK-4 là gì? Bảng các cấp API C cho dầu diesel


API CK-4 là cấp chất lượng dầu động cơ diesel do Viện Dầu khí Mỹ (API) ban hành tháng 12/2016, thay cho cấp CJ-4. Dầu CK-4 dùng thay được cho động cơ đang ghi CJ-4, CI-4 hay CH-4. Cấp FA-4 ra cùng lúc nhưng không dùng thay ngược cho động cơ đời cũ.
Chữ CK-4 in trên can dầu xe tải, máy xúc hay máy phát điện thường đứng cạnh một chữ khác như SN, hoặc cạnh độ nhớt 15W-40. Bài này giải thích từng chữ đó nghĩa là gì, cấp nào mới, cấp nào cũ, và khi nào dùng cấp mới thay cấp cũ được. Phần chọn dầu cụ thể cho từng loại máy nằm ở trang dầu nhớt động cơ và bài chọn dầu diesel dẫn ở cuối mục 3.

API CK-4 là gì
API phân dầu động cơ thành hai nhóm. Nhóm S dành cho máy xăng. Nhóm C dành cho máy diesel, chữ C lấy từ Commercial, tức xe thương mại. Chữ cái đứng sau C càng về cuối bảng chữ cái thì cấp càng mới: CH ra trước CI, CI trước CJ, CJ trước CK. Số 4 nghĩa là dành cho động cơ 4 kỳ.
CK-4 thay CJ-4 từ ngày 1/12/2016, theo hệ thống cấp phép dầu động cơ của API (tài liệu API 1509). So với CJ-4, dầu CK-4 phải qua thêm các phép thử về chống oxy hóa, giữ độ nhớt khi bị cắt ở tải nặng và chống lẫn bọt khí. Ba thứ đó liên quan trực tiếp tới chuyện máy chạy tải nặng liên tục, nhiệt cao, chu kỳ thay dầu dài.
Tôi hay giải thích ngắn thế này. CK-4 không phải “dầu cho xe mới” mà là “dầu đạt yêu cầu khắt khe hơn”. Vì đạt yêu cầu cao hơn nên nó dùng được cho cả máy đời cũ.
Bảng các cấp API C: CK-4, FA-4, CJ-4, CI-4, CH-4
| Cấp | Năm ban hành | Dành cho động cơ | Dùng thay cho cấp cũ được không |
|---|---|---|---|
| CK-4 | 12/2016 | Động cơ diesel đời 2017, kể cả loại có bộ lọc hạt DPF | Được, thay cho CJ-4, CI-4 PLUS, CI-4, CH-4 |
| FA-4 | 12/2016 | Một số động cơ diesel đời 2017 trở đi, khi hãng máy ghi rõ FA-4 | Không. Chỉ dùng khi sổ tay máy cho phép |
| CJ-4 | 2006 | Động cơ đời 2007 có DPF, dùng dầu diesel lưu huỳnh thấp | Được, thay cho CI-4 PLUS, CI-4, CH-4 |
| CI-4 | 2002 (CI-4 PLUS năm 2004) | Động cơ có hệ thống tuần hoàn khí xả EGR | Được, thay cho CH-4 |
| CH-4 | 1998 | Động cơ diesel tốc độ cao đời 1998 | Cấp cũ, nay ít gặp trên dầu mới |
Nguồn dữ kiện: hệ thống phân loại dầu động cơ của API (API 1509). Bảng chỉ để tra cấp, không thay cho sổ tay máy.
CK-4 và CI-4 khác nhau thế nào
CI-4 ra đời năm 2002 cho động cơ có van tuần hoàn khí xả EGR, loại sinh nhiều muội than trong dầu. CK-4 sinh sau 14 năm, đã gồm yêu cầu của CI-4 rồi cộng thêm yêu cầu cho máy có bộ lọc hạt và phép thử chống oxy hóa khắt khe hơn. Máy đang ghi CI-4 dùng CK-4 được. Ngược lại, máy ghi CK-4 mà đổ CI-4 là xuống cấp, không nên.
Ở Việt Nam, rất nhiều xe tải, máy công trình đời cũ vẫn ghi CI-4 trong sổ tay. Với nhóm máy này, CI-4 vẫn đủ dùng.
FA-4 khác CK-4 ở đâu
FA-4 có độ nhớt nhiệt độ cao, độ cắt cao (HTHS) thấp hơn CK-4 để giảm ma sát và tiết kiệm nhiên liệu. Đổi lại, màng dầu mỏng hơn. Vì vậy API xếp FA-4 vào nhóm riêng (chữ F, không phải C) và nói rõ nó không dùng thay ngược cho động cơ đời cũ. Ở thị trường Việt Nam FA-4 còn hiếm. Thấy can ghi FA-4 thì kiểm sổ tay máy trước khi đổ.
Tương thích ngược: khi nào dùng cấp mới thay cấp cũ
Quy tắc chung của nhóm C là cấp mới dùng thay được cho cấp cũ. CK-4 thay cho CJ-4, CJ-4 thay cho CI-4, cứ thế lùi về. Ngoại lệ cần nhớ là FA-4.
Điều ngược lại thì không đúng. Máy ghi CK-4 trong sổ tay mà đổ CI-4 là dùng dầu thấp hơn yêu cầu. Máy có bộ lọc hạt DPF còn chịu thêm rủi ro, vì dầu đời cũ có thể nhiều tro hơn mức bộ lọc chịu được.
Cuối cùng vẫn là sổ tay máy. Hãng máy có thể yêu cầu thêm tiêu chuẩn riêng của họ ngoài cấp API. Muốn biết máy của bạn nên dùng cấp nào, theo đời máy và kiểu tải, xem bài dầu nhớt dùng cho động cơ diesel.
Đọc chữ API trên nhãn can dầu
Trên can dầu có chứng nhận API, bạn sẽ thấy một vòng tròn gọi là API donut. Nửa trên ghi cấp chất lượng, ví dụ “API SERVICE CK-4”. Ô giữa ghi độ nhớt SAE, ví dụ 15W-40. Nửa dưới cho biết dầu có tiết kiệm năng lượng hay không, thường áp cho dầu máy xăng.
Can ghi hai cấp kiểu “CK-4/SN” nghĩa là dầu đạt cả cấp diesel CK-4 lẫn cấp máy xăng SN. Cấp đứng trước là cấp chính. Loại này tiện cho đội xe có cả xe diesel lẫn xe xăng.
Một lưu ý khi đọc nhãn. Chữ “CK-4” in trên can là mức hãng dầu công bố. Vòng tròn API donut mới là dấu dầu đã được API cấp phép. Muốn chắc thì đối chiếu tờ thông số kỹ thuật (TDS) của dầu.
S4 có dầu động cơ công bố cấp CK-4/SN, độ nhớt 15W-40 và 20W-50, giá công bố 1.740.000 đ can 18 lít và 17.400.000 đ phuy 200 lít (đã gồm VAT 8%, hiệu lực từ 07/08/2026). Dòng CI-4/SL cùng độ nhớt có giá 1.620.000 đ can 18 lít. Xem sản phẩm ở trang nhớt 15w40 và nhớt xe tải, bảng giá đầy đủ ở trang giá nhớt xe tải.
Câu hỏi thường gặp
CK-4 là gì?
CK-4 là cấp chất lượng dầu động cơ diesel 4 kỳ do API ban hành tháng 12/2016, thay cho CJ-4. Dầu CK-4 dùng được cho máy đời mới có bộ lọc hạt và cả máy đời cũ đang ghi CJ-4, CI-4, CH-4.
API CI-4 là gì?
CI-4 là cấp dầu diesel API ban hành năm 2002, cho động cơ có van tuần hoàn khí xả EGR. Bản nâng cấp CI-4 PLUS ra năm 2004. Nhiều xe tải và máy công trình đời cũ ở Việt Nam vẫn ghi CI-4 trong sổ tay.
Động cơ diesel đời cũ dùng dầu CK-4 được không?
Được. CK-4 dùng thay ngược cho CJ-4, CI-4 PLUS, CI-4 và CH-4. Cấp không dùng thay ngược được là FA-4.
Dầu CK-4 có dùng cho máy xăng không?
Chỉ khi can ghi thêm cấp máy xăng, ví dụ CK-4/SN. Dầu chỉ ghi CK-4 thì dành cho máy diesel. Máy xăng đọc sổ tay để biết cấp S cần dùng.
Hỏi thêm về lượng dầu cho từng loại xe, xem bài dung tích nhớt các loại xe tải. Đội xe nâng thì xem dầu nhớt xe nâng, xe đầu kéo đọc bài dầu nhớt xe đầu kéo. Cần báo giá theo số lượng, gọi 0967 555 999 (miền Nam) hoặc 0974 656 789 (miền Bắc).
